START
WPROWADZENIE
AROMAMARKETING
AROMATERAPIA
SWIAT PERFUM
PUBLIKACJE BRANZOWE
GALERIA
GALERIA VIDEO
FORUM
SKLEP
Aromatyczne podró¿e
NEWSLETTER
O NAS
REKLAMA
PARTNERZY
Dodaj artyku³
Kontakt





Nie pamitam hasa!
Aktualno¶ci
FDA spowodowa³a ansomiê
ImageAmerykañska Agencja ds. ¯ywno¶ci i Leków (FDA) jako odpowiedzialnego za spowodowanie anosmii - wskazuje Zicam.
 
Mieæ nosa do biznesu
ImageJakie znaczenie w interesach ma zapach? Czy wp³ywa na procesy decyzyjne, wyniki negocjacji albo zdobywanie potencjalnych kontrahentów? Okazuje siê, ¿e wykorzystywanie zapachów to coraz czêstsza technika manipulacji niewerbalnej.
 
Pachn±ca rewolucja na ¶lubie
ImageCoraz wiêcej par nadaje zapach swojemu „wielkiemu dniu” poprzez wypo¿yczenie maszyn rozpylaj±cych zapachy.
 
Truj±ce perfumy

ImageFunkcjonariusze stra¿y po¿arnej podejrzewali, ¿e tlenek wêgla, albo jakie¶ inne toksyczne substancje, by³y odpowiedzialne za wywo³anie nudno¶ci u prawie stu piêædziesiêciu osób w banku w Teksasie po po³udniu 29-ego lipca. Sprawc± okaza³y siê jednak… perfumy jednego z pracowników.

 
Ty lubisz to, a ja lubiê owo, wiêc dajmy sobie spokój... cz. 5
ImageRaport ten wykazuje, ¿e preferencje zapachowe mo¿na zmieniæ, chyba ¿e s± trwa³e. W naszym badaniu (Herz i inni, 2004), ³±cz±c przez 15 minut umiarkowanie pozytywne do¶wiadczenie emocjonalne z nieprzyjemnym zapachem, uzyskali¶my opiniê testowanych osób, ¿e ów zapach sta³ siê o wiele zno¶niejszy; swoje zdanie utrzymywali oni jeszcze przez co najmniej tydzieñ.
 
Ty lubisz to, a ja lubiê owo, wiêc dajmy sobie spokój... cz. 4
ImageRó¿nice miêdzyp³ciowe?
 
Ty lubisz to, a ja lubiê owo, wiêc dajmy sobie spokój... cz. 3
ImageWarunki panuj±ce w morzach lub na sawannach oznaczaj± kompletnie ró¿ne wyzwania dla ¿yj±cych tam organizmów.
 
Ty lubisz to, a ja lubiê owo, wiêc dajmy sobie spokój... cz. 2
ImageCzynniki rozwojowe hedonicznej jako¶ci zapachu

Rodzimy siê z w pe³ni funkcjonalnym zmys³em zapachu. Noworodki maj± bardzo niewielkie przesz³e do¶wiadczenie. Zatem, je¿eli kto¶ chcia³by zbadaæ, czy nasze preferencje zapachu s± wrodzone, powinien przede wszystkim przyjrzeæ siê ma³ym dzieciom, poniewa¿ je¿eli preferencje zapachu s± wrodzone, to powinny ujawniaæ siê u noworodków. Jednak¿e dzieci nie reaguj± w taki sam sposób na zapachy jak ich rodzice. W rzeczywisto¶ci dzieci reaguj± przeciwne w stosunku do preferencji rodziców, na przyk³ad dzieje siê tak w przypadku lubienia przez nie zapachu potu i ka³u (Engen, 1982; Stein et al., 1958). Badanie na ma³ych dzieciach w wieku do lat piêciu (Engen, 1988) równie¿ wskazuje na to, ¿e ta grupa wiekowa czêsto nie rozró¿nia zapachów, które ich rodzice uwa¿aj± za bardzo nieprzyjemne (np. kwas mas³owy = zje³cza³y) lub przyjemny (octan amylu = banan) i zwykle wykazuj± lêk przed nowo¶ci± jako typow± reakcjê; unikaj± nieznanych pokarmów/zapachów (Frank & Kalisewicz, 2000). Jedno badanie wykaza³o, ¿e ma³e dzieci (trzyletnie) wykazuj± doros³e reakcje na pewne zapachy, co zgadza³oby siê z podstawowymi za³o¿eniami teorii wrodzonego pochodzenia preferencji zapachu (Schmidt & Beauchamp, 1988). Jednak¿e metodologia tego badania zosta³a skrytykowana  (Engen & Engen, 1997). Nale¿y zwróciæ uwagê, ¿e w momencie, gdy dziecko ma mniej wiêcej osiem lat, reakcje wêchowe s± bliskie reakcjom doros³ym nale¿±cym do tej samej kultury, co dziecko (Engen, 1982).

Literatura na temat rozwoju sugeruje, ¿e nauka preferencji wêchowych zaczyna siê wraz z narodzinami. W rzeczywisto¶ci nasz zmys³ zapachu dzia³a w pe³ni ju¿ po trzech miesi±cach rozwoju p³odu w macicy (Schaal et al., 1995, 1998; Winberg & Porter, 1998). Mennella i jego wspó³pracownicy odkryli, ¿e dzieci matek, które konsumowa³y lub wdycha³y ³atwo ulatniaj±ce siê substancje o silnym zapachu (np. czosnek, alkohol, dym papierosowy) podczas ci±¿y lub laktacji preferowa³y te zapachy bardziej ni¿ dzieci, które nie by³y poddane dzia³aniu tych zapachów (Mennella & Beauchamp,1991; Mennella & Beauchamp,1993; Mennella, et al., 1995). Dodatkowo, wcze¶nie nabyte preferencje zapachowe wp³ywaj± na preferencje ¿ywieniowe i zapachowe w dalszym okresie dzieciñstwa (Mennella & Garcia, 2000) i w okresie doros³o¶ci (Haller, et al., 1999). Nale¿y zwróciæ uwagê, ¿e karmienie jako dodatkowe dostarczanie po¿ywienia jest okazj±, aby powsta³ bli¿szy kontakt fizyczny i wiê¼ emocjonalna miêdzy dzieckiem a matk±. Zosta³o udowodnione, ¿e nawet bod¼ce kojarzone z przytulaniem prowadz± do preferowania przez dzieci specyficznych (choæ arbitralnie wybranych) zapachów, takich jak olejek wi¶niowy lub perfumy u¿ywane przez matkê (Balough & Porter, 1986; Davis & Porter, 1991; Lott et al., 1989; Schleidt & Genzel, 1990; Sullivan et al., 1991).   Zatem literatura na temat rozwoju wskazuje zarówno na brak hedonicznych reakcji a priori na zapachy, a tak¿e na gotowo¶æ systemu wêchowego na uczenie siê znaczenia zapachów na podstawie skojarzeñ i emocjonalne znaczenie zwi±zanego z nimi do¶wiadczenia.

Chocia¿ wiêkszo¶æ naszych preferencji zapachowych jest nabywana w czasie dzieciñstwa z powodu pierwszego wyst±pienia i istotno¶ci tak wielu do¶wiadczeñ, w ka¿dej chwili, gdy napotykany jest nowy zapach mechanizmy nauczania asocjacyjnego s± w stanie okre¶liæ nasze preferencje zapachowe. Anegdoty mówi±ce o lubieniu b±d¼ nie lubieniu zapachów z powodu ich powi±zania z wa¿nymi innymi zapachami (Herz, 2001) i specyficzne preferencje kulinarne to tylko dwa przyk³ady sposobów, w jakie nauczanie asocjacyjne i kontekst emocjonalno-spo³eczny wp³ywaj±  na nasze preferencje zapachowe w ci±gu ca³ego ¿ycia. W nastêpnej sekcji pt. „Bezpo¶rednie dowody eksperymentalne na formowanie siê preferencji zapachowych” zostanie omówione szczegó³owo to zagadnienie.
 

(1) Psy Paw³owa za ka¿dym razem ¶lini³y siê na widok miêsa, ale d¼wiêk dzwonka nie powodowa³ w nich ¿adnej reakcji. Gdy d¼wiêk dzwonka zosta³ kilka razy po³±czony z karmieniem psów miêsem, sam dzwonek wystarczy³, aby psy siê ¶lini³y.
(2) Smak powstaje g³ównie za po¶rednictwem zapachu; (Bartoshuk & Beauchamp, 1994). Kubki smakowe s± odpowiedzialne jedynie za powstawanie wra¿enia s³ono¶ci, kwa¶no¶ci, s³odyczy, goryczy i pikantno¶ci (Bartoshuk & Beauchamp, 1994).

Bezpo¶rednie dowody eksperymentalne na formowanie siê preferencji zapachowych

Tylko kilka badañ by³o bezpo¶rednio po¶wiêconych zwi±zkowi miêdzy formowaniem siê preferencji zapachowych a edukacj± emocjonaln±. Hvatsja i Zanuttini (1989) poddali dzieci w wieku od 6.5 roku do 10.5 lat dzia³aniu zapachów, a jednocze¶nie pokazywali im slajdy o pozytywnym lub negatywnym wyd¼wiêku emocjonalnym i wykazali, ¿e m³odszym dzieciom bior±cym udzia³ w tym do¶wiadczeniu bardziej podoba³y siê zapachy ³±czone z pozytywnymi obrazami ni¿ te ³±czone z negatywnymi.  Baeyens i Wrzesniewski (1996) przebadali wp³yw manipulacji, wykorzystuj±cej naturalne reakcje cz³owieka, polegaj±cej na jednoczesnym poddawaniu uczestników badania znanemu im zapachowi oraz do¶wiadczeniom zwi±zanym z higien± osobist± odbieranym przez niektórych z nich jako pozytywne, a przez innych jako negatywne. Dziêki temu dowiedzieli siê, ¿e w porównaniu z zapachem kontrolnym hedoniczna percepcja dodatkowego zapachu zmienia³a siê zgodnie z tym, jakie emocje dana osoba przypisywa³a chodzeniu do ³azienki. W innym eksperymencie okre¶laj±cym fizjologiczne reakcje na zapachy, Robin i in. (1998) odkryli, ¿e zapach eugenolu (zapach u¿ywany w cemencie stomatologicznym) zosta³ oceniony negatywnie i wywo³ywa³ lêk fizjologiczny w¶ród pacjentów, którzy bali siê zabiegów dentystycznych, ale nie w¶ród pacjentów, który nie bali siê chodzenia do dentysty. Warto zauwa¿yæ, ¿e w ka¿dym z tych badañ, zmiany w percepcji wêchowej by³y nieco dwuznaczne.

Ostatnio przeprowadzili¶my badanie, którego g³ównym celem by³o sprawdzenie hipotezy mówi±cej o tym, ¿e hedoniczne reakcje na zapach s± nabywane poprzez kojarzenie zapachów z emocjami (Herz et al., 2004). Wykonali¶my dwa eksperymenty, które ró¿ni³y siê ze wzglêdu na to, czy nowy (docelowy) zapach by³ przyjemny czy nieprzyjemny przed wykonaniem eksperymentu i czy skojarzenia emocjonalne z nim zwi±zane by³y pozytywne czy negatywne. W ka¿dym eksperymencie uczestnicy zostali losowo przypisani do Grupy Eksperymentalnej ( (zapach + skojarzenie emocjonalne) i ró¿nych Grup Kontrolnych. W czasie trwania badania uczestnicy kilkukrotnie oceniali zapach docelowy oraz kilka nieznanych im „zapachów podstawowych”: (i) przed manipulacj±, (ii) po manipulacji, (iii) 24 godziny po manipulacji (iv) 1 tydzieñ od daty rozpoczêcia badania. Wyniki obu eksperymentów wykaza³y, ¿e ocena docelowego zapachu przez wszystkich uczestników by³a porównywalna z ocen± przed wykonaniem manipulacji, a na reakcje na zapachy podstawowe nie mia³ wp³ywu up³yw czasu ani warunki, w jakich odbywa³ siê eksperyment. Jednak¿e w ka¿dym eksperymencie wszystkie oceny zapachu docelowego nadawane po manipulacji emocjonalnej znacz±co siê zmieni³y w Grupie Eksperymentalnej i wykaza³y, ¿e percepcja zapachu zmieni³a siê zgodnie z warto¶ci± emocjonaln± powi±zanego z zapachem do¶wiadczenia.
Gdy „nieprzyjemny” zapach docelowy zosta³ po³±czony z pozytywnym do¶wiadczeniem emocjonalnym oraz gdy „przyjemny” zapach docelowy zosta³ po³±czony z negatywnym do¶wiadczeniem emocjonalnym, zapach ten oceniano bardziej negatywnie. W Grupach Kontroli nie zauwa¿ono tego typu efektów. Co wiêcej, zmiany w preferencjach zapachu pozosta³y niezmienione w ci±gu ca³ego tygodnia, w którym by³o prowadzone badanie. Wskazuje to, ¿e zmiany w preferencjach zapachu wywo³ane przez skojarzenia emocjonalne mog± trwaæ d³ugo
 
Nasze odkrycia pokaza³y, ¿e gdy nowy zapach jest ³±czony ze zdarzeniem o charakterze emocjonalnym, hedoniczna percepcja tego zapachu zostaje zmieniona zgodnie z wi±zan± z nim emocj±. Chocia¿ nasze badanie nie mog³o wykluczyæ mo¿liwo¶ci wrodzonego reagowania na zapachy, to bior±c dodatkowo pod uwagê przesz³e dowody empiryczne i dane rozwojowe oraz miêdzykulturowe (Ayabe-Kanamura et al., 1998; Hvastja & Zanuttini, 1989; Baeyens & Wrzesniewski, 1996; Mennella et al., 1995; Robin et al., 1998) mo¿na z du¿± doz± prawdopodobieñstwa stwierdziæ, ¿e emocje w po³±czeniu z dzia³aniem zapachu potrafi± bardzo silnie wp³ywaæ na formowanie siê preferencji zapachów.

Wyniki badañ przeprowadzonych przez Herza i jego wspó³pracowników (2004) maj± równie¿ wa¿ne implikacje, je¿eli chodzi o to, jak preferencje zapachowe mog± zostaæ zmienione. Je¿eli chodzi o zapachy, które jeszcze nie s± powi±zane z ¿adnymi okre¶lonymi emocjami, ale mimo tego nie s± postrzegane jako neutralne, wygl±da na to, ¿e ich oceny preferencji mog± zostaæ ³atwo zmienione poprzez powi±zanie zapachów z okre¶lonymi emocjami. Nie zosta³o jeszcze przebadane, w jaki sposób najlepiej zmieniaæ preferencje dla zapachów, które zosta³y ju¿ wyra¼nie powi±zane z emocjami. Jednak¿e, niebezpo¶rednie dowody zaczerpniête z literatury klinicznej dotycz±cej zaburzeñ  wynikaj±cych ze stresu nastêpuj±cego po traumatycznych wydarzeniach sugeruj±, ¿e gdy zapachy zostan± powi±zane z wydarzeniami o silnym wyd¼wiêku emocjonalnym, bêdzie bardzo trudno je zmieniæ  (Vermetten & Bremner, 2003), a literatura na temat interferencji proaktywnej zapachów w pamiêci potwierdza to (Lawless & Engen, 1977). Wed³ug mojej hipotezy skuteczno¶æ próby zmiany preferencji zapachów, która zosta³a ju¿ ustalona zale¿y od si³ pocz±tkowego skojarzenia emocjonalnego, nowego skojarzenia emocjonalnego i czêstotliwo¶ci, z jak± ten zapach jest odbierany. Przypuszczam, ¿e najtrudniej jest zmieniæ postrzeganie przez dan± osobê zapachów, którym towarzyszy³y w przesz³o¶ci bardzo silne skojarzenia emocjonalne; mog± one wymagaæ ró¿nych metod usuwania negatywnych asocjacji przed ponownym skojarzeniem danego zapachu z bardzo pozytywnym do¶wiadczeniem.  Dodatkowo zapachy, które s± czêsto odbierane i s± bardzo znane (np. kawa) trudniej bêdzie zmieniæ ni¿ zapachy, które s± rzadko odbierane, dlatego, ¿e zosta³y wielokrotnie silniej zakodowane w przesz³o¶ci. Bardzo pouczaj±ce z punktu widzenia badañ psychologicznych oraz ze wzglêdu na lepsze rozumienie zapachów przez ludzi by³oby zaj±æ siê tymi problemami w przysz³ych badaniach.

Teoria ewolucyjna


Oprócz dowodów empirycznych hipotezê uczenia siê asocjacyjnego preferencji zapachów (w przeciwieñstwie do pogl±du na wrodzone pochodzenie preferencji zapachów) wspiera od strony teoretycznej analiza ewolucyjna przeciwstawiaj±ca sobie cele i wymagania zwierz±t wszêdobylskich i wyspecjalizowanych (Rozin, 1976).  .

Zwierzêta wyspecjalizowane ograniczaj± siê do okre¶lonych terenów i z tego powodu mog± czêsto je¶æ tylko niektóre rodzaje jedzenia i poluj± na nie okre¶lone lokalne drapie¿niki. Dieta pandy sk³adaj±ca siê wy³±cznie z eukaliptusa jest tutaj skrajnym przyk³adem. Zatem, poniewa¿ ekologiczna nisza zwierz±t wyspecjalizowanych jest ograniczona, posiadanie ustalonych reakcji na okre¶lone zapachy wymaga przystosowania. Wrodzone reakcje na zapachy wielu gatunków wyspecjalizowanych zosta³y empirycznie udowodnione. Na przyk³ad, kalifornijskie wiewiórki ziemne, zarówno te wychowuj±ce siê w warunkach laboratoryjnych, jak i w dziczy, wykazuj± specyficzn± reakcjê obronn± na ich naturalnego drapie¿cê, pacyficznego grzechotnika, ró¿n± od tej, któr± wykazuj± w stosunku do pacyficznego wê¿a ¿ar³ocznego (który zwykle nie poluje na nie) w momencie pierwszego natkniêcia siê na niego. A rozró¿nienie miêdzy tymi dwoma gatunkami wê¿ów powstaje na podstawie subtelnych sygna³ów zapachowych, które pozwalaj± odró¿niæ te dwa gatunki (Coss et al., 1993; Poran & Coss, 1990). Ten sam typ specyficznych reakcji zosta³ wykazany w przypadku ¼róde³ po¿ywienia i wielu innych gatunków wyspecjalizowanych.

W odró¿nieniu od zwierz±t wyspecjalizowanych, gatunki wszêdobylskie (ludzie, szczury, karaluchy) mog± zajmowaæ dowolne ¶rodowisko i dlatego ró¿nie uk³adaj± siê potencjalne stosunki drapie¿nika i ofiary. Jednak¿e dostêpne surowce, potencjalni drapie¿nicy i niebezpieczeñstwa ogromnie siê ró¿ni± w zale¿no¶ci od ¶rodowiska.



t³um. Rafa³ Downarowicz

¼ród³o:  whiffguys.com

 
Ty lubisz to, a ja lubiê owo, wiêc dajmy sobie spokój... cz.1
ImageCzy kiedykolwiek zauwa¿yli¶cie, ¿e wasze preferencje zapachowe nie musz± korespondowaæ z preferencjami innych ludzi lub, ¿e w niektórych wypadkach macie zupe³nie inne zdanie na temat danego zapachu ni¿ kto¶ inny? Dlaczego tak jest? Czy ró¿a musi ³adnie pachnieæ, a skunks brzydko? Czy rodzimy siê z ustalonymi preferencjami zapachowymi, czy te¿ nasze preferencje rozwijaj± siê i zmieniaj±?  I dlaczego nie mamy wszyscy takich samych preferencji? Celem tego tekstu jest próba odpowiedzi na te pytania przy pomocy najnowszych dowodów i teorii naukowych i wyja¶nienie, sk±d pochodz± nasze preferencje zapachowe, co na nie wp³ywa i jak mog± zostaæ zmienione.
 
Pachn±cy papier
ImageScentAir i ich partner Envirodine, producent towarów konsumenckich, wprowadzi³ now± liniê papierów zapachowych firmy Olfaprint.
 
Karomaterapia z pomys³em!
ImageOd¶wie¿acze powietrza do samochodów przesz³y d³ug± drogê  od sosnowego kartonika zwisaj±cego z tylnego lusterka.
 
Zapachowa odnowa marki
¦wiatowe otwarcie ca³kiem nowych hoteli Holiday Inn zaplanowane jest przed koñcem roku 2010. ¦wie¿o odnowiony hotel Grand Rapids mo¿e pochwaliæ siê niesamowitym nowym logo, udogodnieniami w pokojach o podwy¿szonym standardzie oraz w³asnymi olejkami zapachowymi, pachn±cymi zielon± herbat± i cytrusami!
 
Zapach broni
ImageIstniej± obawy, ¿e zwiêkszony dostêp do ¶rodków chemicznych podniesie ryzyko biologicznych ataków terrorystycznych na terenach brytyjskich, takich jak ska¿enie powietrza w±glikiem lub choler±. Aby wyw±chaæ potencjalne niebezpieczeñstwo, trzech ludzi  z Cambridge, pracuje nad odtworzeniem w wersji elektronicznej procesu w±chania.
 
Russel Brumfield- autor ksi±¿ki "Whiff", ekspert od marketingu zapachowego.
ImageRussel Brumfield jest autorem ksi±¿ki "Whiff", a tak¿e liderem na rynku i w brandingu zapachowym. W "Whiff:the Revolution of Scent Communication in the Information Age" definiuje nowy trend, bazuj±cy na ludzkiej naturze, który mo¿e zmieniæ sposób w jaki prowadzimy nasze interesy i ¿ycie.
 
««  start « poprz. 1 2 3 4 5 6 7 nast.  » koniec »»

Pozycje :: 1 - 14 z 97
Advertisement



Copyright C 2008 Zapachowy.pl
powered by: strony internetowe Łódź - EUROBEST.PL